ویتامین د را بشناسید

ویتامین د

ویتامین د برای تنظیم کلسیم و فسفر موجود در بدن ضروری بوده و نقش مهمی در محافظت از استخوان ها دارد. نور آفتاب یکی از روش های ساده و مطمئن برای جذب ویتامین د است. بنابراین لازم است که دست ها، صورت و پاها 2 تا 3 بار در هفته به مدت 15 دقیقه در معرض نورآفتاب قرار گیرد. این روش باعث می شود ویتامین د بقدر کافی تولید شود. مدت زمان قرار گرفتن در معرض نور آفتاب بسته به سن، نوع پوست، فصل و اوقات روز متفاوت است. 6 روز قرار گرفتن در معرض نور آفتاب بدون استفاده از کرم ضدآفتاب می تواند نیاز بدن به ویتامین د را به مدت 49 روز تامین کند. چربی های بدن نیز همچون باتری هستند که می توانند ویتامین د را ذخیره کنند. با قرار گرفتن در معرض نور آفتاب، ویتامین د در بافت های چربی ذخیره می شود و هنگامی که نور آفتاب وجود ندارد، این ویتامین در بدن آزاد می شود.

آیا کمبود ویتامین د شایع است؟

کمبود ویتامین د شایع تر از چیزی است که انتظار داریم. افرادی که بقدر کافی در معرض نور آفتاب قرار ندارند بخصوص افرادی که در کانادا و نیمه شمالی امریکا زندگی می کنند، در معرض خطر کمبود ویتامین د هستند. حتی افرادی که در اقلیم های آفتابی زندگی می کنند، نیز در معرض خطر قرار دارند چون این افراد بیشتر اوقات را در خانه سپری می کنند و کمتر به بیرون از خانه می روند، هنگام بیرون رفتن، خود را به طور کامل می پوشانند و یا از محافظ یا کرم های ضدآفتاب برای جلوگیری از ابتلا به سرطان پوست استفاده می کنند.
سالمندان نیز در معرض خطر کمبود ویتامین د هستند. این افراد کمتر در معرض نور آفتاب قرار می گیرند، دارای گیرنده های کمتری هستند که نور آفتاب را به ویتامین د تبدیل می کنند، ویتامین د را در رژیم غذاییشان دریافت نمی کنند، در جذب ویتامین د با مشکل مواجه هستند حتی اگر این ویتامین را در رژیم غذاییشان مصرف کنند و یا بدلیل داشتن مشکلات کلیوی، در تبدیل ویتامین د موجود در مواد غذایی به شکل مفید با مشکلاتی مواجه هستند. به عقیده برخی دانشمندان، خطر کمبود ویتامین د در افرادی با سن بیش از 65 سال بسیار بالاست. در بیش از 40 درصد از سالمندانی که در اقلیم های آفتابی مثل جنوب فلوریدا زندگی می کنند، سطح ویتامین د آنها چندان مطلوب نیست. 
مصرف مکمل های ویتامین د برای سالمندان، افرادی که در ارتفاعات شمالی زندگی می کنند و افراد تیره پوست که وقت بیشتری را در نور آفتاب می گذارنند اما این ویتامین بقدر کافی جذب بدن آنها نمی شود، ضروری است. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد مصرف مکمل ها به مراقبین سلامت مراجعه کنید.

مصارف و اثربخشی:

مصرف ویتامین د در موارد زیر بسیار مفید و اثربخش است:
1-کاهش سطح فسفات در خون بدلیل بیماری ارثی هایپوفسفاتومیا:
مصرف خوراکی ویتامین د به شکل کلسیترول یا دی هیدروتاکیسترول به همراه مکمل های فسفات برای درمان بیماری های استخوان در افرادی با کمترین سطح فسفات در خون مفید است.
- کاهش سطح فسفات در خون بدلیل بیماری سندروم فانکونی:
مصرف خوراکی ویتامین د به شکل ارگوکلسیفرول برای درمان کاهش سطح فسفات در خون بدلیل سندروم فانکونی بسیار مفید است.
-کاهش سطح کلسیم بدلیل کاهش سطح هورمون پاراتیروئید:
کاهش سطح هورمون پاراتیروئید موجب کاهش سطح کلسیم می شود. بنابراین مصرف خوراکی ویتامین د به شکل د هیدروتاکیسترول، کلسیترول یا ارگوکلسیفرول برای افزایش سطح کلسیم خون در افراد مبتلا به کاهش سطح هورمون پاراتیروئید موثر است. 
-نرمی استخوان (استئومالاسیا):
مصرف ویتامین د به شکل کلکلسیفرول برای درمان نرمی استخوان مفید و موثر است. همچنین مصرف ویتامین د به شکل کلسیفدیول برای درمان نرمی استخوان ناشی از بیماری کبد موثر است. به علاوه مصرف ویتامین د به شکل ارگوکلسیفرول برای درمان نرمی استخوان ناشی از سندروم جذب ضعیف یا درمان آن موثر است. 
-پسوریازیس:  
استفاده از پماد ویتامین د یا کلسیپوترین (شکل مصنوعی ویتامین د)، بیماری پسوریازیس را در برخی افراد درمان می کند. استفاده از پماد ویتامین د به همراه کرم حاوی داروهای کورتیکواستروئید برای درمان پسوریازیس بسیار موثرتر از مصرف ویتامین د یا کرم های کورتیکواستروئید به تنهایی است.
-بیماری استخوان بنام استئودیستروفی رنال که در افرادی با نارسایی کلیه روی می دهد:
مصرف خوراکی ویتامین دی به شکل کلسیفدیول، کاهش سطح کلسیم را کنترل کرده و از تضعیف و سستی استخوان در افرادی با نارسایی کلیه جلوگیری می کند. ویتامین دی ظاهرا خطر مرگ یا درد استخوان را در افرادی با نارسایی کلیه کاهش نمی دهد.
- راشیتیسم:
ویتامین د برای پیشگیری و درمان راشیتیسم یا نرمی استخوان موثر است. افرادی که دچار نارسایی کلیه هستند از کلسیترول که شکل خاصی از ویتامین د است، استفاده می کنند.
-کمبود ویتامین د:
ویتامین د برای پیشگیری و درمان کمبود ویتامین د موثر است.
عوارض جانبی: میزان مصرف ویتامین د برای افرادی که دسترسی به نور آفتاب ندارند و یا افرادی که دچار کمبود ویتامین د هستند به شرح زیر است:
اطفال تا 12ماهگی: 400واحد
یک سالگی تا 18سالگی: 600 واحد

توجه نمایید!

دادن مکمل ویتامین د به کودکان شیرخوار یا کودکانی که به میزان کافی غذاهای غنی شده از ویتامین د را مصرف نمی کنند ضروری است. دادن مکمل ویتامین د به کودک را تا زمانی ادامه دهید که کودک از شیر گرفته شود و حداقل 1 لیتر شیر یا شیر غنی شده با ویتامین د را به او بدهید. در مورد نوع و میزان مصرف ویتامین د  برای کودکان با پزشک مشورت کنید. به توصیه سازمان بهداشت، کودکان و نوجوانانی که روزانه کمتر از 1 لیتر شیر می نوشند، باید 400 واحد ویتامین د مصرف کنند. اما قبل از دادن مکمل ویتامین د به کودک با پزشک مشورت کنید. 
افراد 19 تا 50 ساله: 600 واحد
افراد 70 ساله به بالا: 800 واحد
زنان باردار و شیرده: 600 واحد 

موارد احتیاط:

بدلیل عوارض جانبی داروها باید در مصرف مکمل های غذایی دقت کنید و آنها را طبق تجویز پزشک مصرف نمایید. افراط در مصرف ویتامین د عوارض جانبی را به همراه دارد. بنابراین بیشترین حد مجاز برای مصرف ویتامین د  بدین صورت می باشد:
برای اطفال تا 6 ماهگی روزانه 1000واحد
از 6 ماهگی تا 1 سالگی: روزانه 1500 واحد
1 تا 3سالگی: روزانه 2500 واحد
4 تا 8سالگی: روزانه 3000واحد
9ساله به بالا: روزانه 4000 واحد

عوارض جانبی ویتامین د:

 تشنگی، احساس طعم فلز در دهان، بی اشتهایی، کاهش وزن، درد استخوان، خستگی، بی حالی، خارش پوست، تهوع، اسهال، یبوست، تکرر ادرار و گرفتگی عضلات
امکان جذب ویتامین د تنها از طریق نورآفتاب وجود ندارد و جذب آن نیز از طریق مواد غذایی بسختی انجام می شود لذا توصیه می شود که برای جذب این ویتامین از مکمل های ویتامین د با دوز بالا استفاده شود. 

مصرف ویتامین د در موارد زیر باید با احتیاط انجام شود:

-بالا بودن سطح کلسیم یا فسفر
-مشکلات قلبی
-بیماری کلیوی
- تجمع سلول های التهابی
- عفونت ریه

دیدگاه‌ها

توجه: تجویز و تعیین دوز دارو به عهده پزشک می باشد. سوالات در این خصوص انتشار و پاسخ داده نخواهد شد.
"مصرف خودسرانه دارو عوارض و آسیب‌هایی جدی دارد لطفا از مصرف خودسرانه دارو بپرهیزید"

افزودن دیدگاه جدید